English Holocaust Daders en slachtoffers

Handlangers

Handlangers
De moord op miljoenen Joden is niet alleen het werk geweest van nazi’s. Het nationaal-socialistisch regime trok na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog ook veel vrijwilligers uit andere landen. In alle door de Nazi’s bezette landen waren er mensen die met het nieuwe regime collaboreerden en de Nazi’s hielpen bij het opsporen en arresteren van Joden.

Een aanzienlijk deel van het bewakingspersoneel in de talloze kampen en getto’s in Oost-Europa bestond uit Oekraïense en Litouwse vrijwilligers. De Waffen-SS kende ook een aantal buitenlandse divisies, waaronder een aantal uit West-Europese landen. Veel Oekraïners, inwoners van de Baltische staten en Tataren hadden in de jaren dertig zwaar geleden onder de stalinistische overheersing en vochten daarom met de nationaal-socialisten mee.

In een aantal gevallen hebben Poolse, Litouwse, Oekraïense en Wit-Russische burgers daadwerkelijk meegeholpen met het vermoorden van hun Joodse land-, streek- en dorpsgenoten. Zo werd in 2001 bekend dat in 1941 in het Poolse dorp Jedwabne (1400 inwoners) de Joodse inwoners van het dorp (ongeveer de helft van de bevolking) niet door Nazi’s of Wehrmachtsoldaten zijn vermoord, maar door hun Poolse dorpsgenoten. Jedwabne was geen uitzondering.


14-4080 14-propaganda J_Ukrainiannaziatrocity2
  1. Oekraïense vrijwilligers voor de SS krijgen een onderscheiding opgespeld. Foto uit 1943. Collectie NIOD, Amsterdam
  2. Frans propaganda-affiche voor de Duitse strijd tegen het bolsjewisme. “Zij geven hun bloed, geeft u uw werk.” Collectie NIOD, Amsterdam
  3. Twee Oekraïense SS’ers tijdens het neerslaan van de opstand in het getto van Warschau (1943). Collectie NIOD, Amsterdam
Woordenlijst
vervolging
massamoord
daders en slachtoffers
kampen
auschwitz
sobibor
na 1945
tijdbalk
gastenboek
ss
wehrmacht
handlangers
joden
sinti en roma
andere slachtoffers
omstanders
verzet en helpers